Cubanen worden even oud als wij… voor de helft van de prijs

Door: Judith van Leeuwen, aios Leiden

LOVAH Magazine voorjaar 2018

 

Cuba is een arm land, maar de kindersterfte en levensverwachting zijn vergelijkbaar met Nederland. Volgens enkele Cubanen komt dit deels door de reinigende en gezonde werking van de Cubaanse rum… Zouden de lekkerste mango’s en avocado’s ter wereld en de met muziek gevulde straten er wellicht ook een aandeel in hebben? Wat is het geheim van de hoge levensverwachting in Cuba? Om daar achter te komen ben ik een kijkje gaan nemen in de Cubaanse huisartsenpraktijk.

 

Geld maakt niet gelukkig  

Net als bijna alle Cubanen verdienen Cubaanse dokters €34 per maand. Als je rekening houdt met het feit dat dagelijkse uitgaven laag zijn en veel voorzieningen zelfs gratis (gezondheidszorg, onderwijs en huisvesting) komt dit neer op een gezinsinkomen van ongeveer €1500,- omgerekend naar Nederlandse maatstaven. Er zijn Cubaanse dokters die daarom kiezen voor een bijbaan als bijvoorbeeld taxichauffeur om hun salaris aan te vullen. Een enkeling stopt zelfs met hun baan als arts. Toch zijn de meeste dokters tevreden met wat zij hebben. Zij hebben solidariteit hoog in het vaandel staan. Ze zijn gelukkig met de presentjes die patiënten hen toestoppen. Eén van de huisartsen die ik ontmoette kon de hoeveelheid koffie die hem werd aangeboden in een ochtend in zijn eentje niet opdrinken. En waarom méér willen dan je nodig hebt? Geld maakt niet gelukkig, beaamt dokter Armando. Hij blijft liever met passie voor een mager loon zorgen voor zijn Cubaanse medemens dan dat hij voor een hoger loon naar de Verenigde Staten vertrekt.

 

2018 04 1 1

 

Iedereen heeft recht op goede gezondheidszorg

Het solidariteitsgevoel en de passie van de dokters die ik tegenkwam, heeft zijn oorsprong in de geschiedenis van Cuba. In de jaren ’60, vlak na het verdrijven van dictator Batista en het organiseren van een socialistische samenleving, heeft ongeveer de helft van de artsen het land verlaten om meer geld te verdienen. Gevolg was een tekort aan dokters in Cuba. Degenen die bleven waren zeer gemotiveerd. Er werd een uitgebreid landelijk preventieprogramma ontwikkeld en geïnvesteerd in onderwijs en kennis van de bevolking. Ook werden grote aantallen dokters opgeleid, wat resulteerde in een overschot aan dokters (Cuba 1 dokter op 130 inwoners, Nederland 1 op 547). De Cubaanse dokters helpen in de meest arme en afgelegen gebieden op de wereld om de gezondheidszorg te verbeteren. Ik sprak een huisarts die binnenkort naar Brazilië zou gaan. Op mijn vraag waarom ze zou gaan, antwoordde ze: ‘Iedereen heeft recht op goede zorg, bijna elke Cubaanse dokter doet dit. Het hoort erbij.’

Goed georganiseerd rampenplan rondom Irma

Tijdens mijn verblijf in Cuba ben ik oog in oog komen te staan met orkaan Irma en haar gevolgen. Bijna de gehele noordkust van Cuba kreeg te maken met deze orkaan van de zwaarste categorie. De schade aan het land raakte me diep, maar ook de saamhorigheid en de verbazingwekkend goed georganiseerde wederopbouw. Cuba weet met de beperkte middelen die er zijn de eigen inwoners te beschermen. Er is een goed georganiseerd rampen- en evacuatieplan waar de gehele bevolking aan meewerkt. Hierdoor was het dodenaantal laag. Als een geoliede machine trok het leger samen met de bevolking door de wijken om alle schade weer op te ruimen.

 

2018 04 1 2casadeabuelos

 

Wat is het geheim?

Maar hoe komt het dat de levensverwachting in Cuba zo hoog is en de kosten van de gezondheidszorg per inwoner zo laag? (Cuba $ 2475; Nederland $ 5202. Bron: Worldbank, 2014) Zeer waarschijnlijk hebben preventie, goede samenwerking en organisatie, kennis, maar vooral gemotiveerde en gepassioneerde dokters er alles mee te maken!

 

Wil je dit zelf gaan meemaken? Neem gerust contact op via Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.

Laatst gewijzigd: 24 april 2018